[სანტიაგო გაუჩო] კინო თანამედროვე ხელოვნების ის დარგია, რომელიც განსაკუთრებული დემოკრატიულობით გამოირჩევა. კინემატოგრაფი ერთნაირად უყვარს როგორც დიდს, ასევე პატარას, როგორც უბრალო მოქალაქეს, ასევე ცნობილ ბიზნესმენს ან მეცნიერს. კინოხელოვნება ნებისმიერი ჩვენთაგანისათვის უფრო ადვილი და მარტივი გასაგებია ვიდრე მხატვრობა, არქიტექტურა ან მუსიკა.თავისი გავრცელებისა და პოპულარობის გამო კინოს ერთგვარი იდეოლოგიური დატვირთვაც ენიჭება. მეორე მსოფლიო ომის მიმდინარეობისას ამერიკულ ჰოლივუდში მკვეთრად გაიზარდა პატრიოტული სულისკვეთებით გამსჭვალული ფილმების რაოდენობა. ამავე პერიოდის ნაცისტურ გერმანიაში კი ქვეყნის მთელი კინოინდუსტრია ფაშისტური იდეოლოგიის სამსახურში იყო ჩაყენებული. კინოხელოვნებას განსაკუთრებული დატვირთვა კომუნისტური წყობის ქვეყნებში ჰქონდა. გვახსოვს მრავალი საბჭოთა ფილმი, რომელშიც პროლეტარიატის კლასის წარმომადგენლები ჩვენი ყოფილი დიადი სამშობლოს ნათელ და ბრწყინვალე მომავალს აშენებდნენ. ნებისმიერი ქვეყნის პირველი პირები ჩვეულებრივი ადამიანები არიან და მინიჭებული ძალაუფლების მიუხედავად უბრალო მოკვდავებისათვის დამახასიათებელ სისუსტეებსაც ამჟღავნებენ. ამ “ნაკლოვანებებში” შედის კინოს დიდი სიყვარულიც. ნამდვილად ვერ შევადგენ კატალოგს, სადაც სხვადასხვა პრეზიდენტების კინომიდრეკილებები იქნება ჩამოთვლილი. საბედნიეროდ ამ პროფესიის ზოგიერთ წარმომადგენელზე ამ სახის ინფორმაციები მაინც მოიძებნება. ვერაფერს ვიტყვი საქართველოს ამჟამინდელი პირველი პირების კინოგემოვნების შესახებ. საბჭოთა კავშირის ყოფილ ლიდერებზე კი ცნობილია, რომ კინოხელოვნებით დაინტერესება მათთვის უცხო ხილი არ იყო. მაგალითად იოსებ სტალინი მრავალ ახალ სურათს პირადად ნახულობდა და შესაბამის რეკომენდაციებსაც იძლეოდა. „კეთილი მოხუც“ გენსეკს, ლეონიდ ბრეჟნევს განსაკუთრებით ლეგენდარული სერიალი „გაზაფხულის ჩვიდმეტი გაელვება“ ჰყვარებია. მეორე მსოფლიო ომის თემაზე გადაღებული ეს სურათი ისე მოსწონებია, რომ მისი მთავარი გმირის, ისაევი-შტირლიცის მოძებნა და მისთვის ლენინის ორდენის გადაცემა განუზრახავს. საბედნიეროდ მრჩევლებმა დაარწმუნეს, რომ შტირლიცი მოგონილი პერსონაჟი იყო და კინომანი გენსეკიც ვიაჩესლავ ტიხონოვს თავდაპირველად პირადად გაეცნო, შემდეგ კი ეს უკანასკნელი შტირლიცისათვის განკუთვნილი ორდენითაც დააჯილდოვა... საერთოდ ლეონიდ ილიას-ძეს მსოფლიო კინოხელოვნებაში განსაკუთრებული ადგილი უკავია. მისი „სცენარების“ მიხედვით ხომ ერთდროულად სამი ფილმი: „ყამირი“, „მცირე მიწა“ და „აღორძინება“ გადაიღეს. სამწუხაროდ ამ „შედევრებმა“ რომელიმე პრესტიჟულ კინოფესტივალებამდე ვერ მიაღწია და მხოლოდ ჭეშმარიტი კინომანების მეხსიერებაში დაიკავა ადგილი. სინემათი ანუ კინოთი სხვა კომუნისტური ლიდერებიც იყვნენ გატაცებულები. იმ დროს, როდესაც საკუთარ ქვეყნებში ყოველივე ამერიკული და დასავლეთური აკრძალული ჰქონდათ, პირად კინოთეატრებში საყვარელ ჭიას ახარებდნენ და „კაპიტალისტური სულუსკვეთების“ მატარებელ სურათებს თავდავიწყებით უყურებდნ. ჩინელ მაო-ძე-დუნს ამერიკული ბოევიკები მოსწონდა, მისი კორეელი კოლეგა კიმ-ერ-სინი ოკეანისგაღმურ ვესტერნებს აღმერთებდა, რუმინელი ნიკოლაე ჩაუშესკუ კი ფრანგულ „ანჟელიკას“ და ამერიკულ მძაფრსიუჟეტიან სურათებს უყურებდა. ეს უკანასკნელი ეროტიული და პორნოგრაფოული ფილმებითაც იყო გატაცებული. ამერიკელებს ყველაფრის ბოლომდე შესწავლა და შემდეგ საქვეყნოდ გამომზეურება უყვართ. კინოს თემაზე მწერალი ოკეანისგაღმელი ჟურნალისტების დაინტერესების ერთ-ერთი თემა თავიანთი პრეზიდენტების საყვარელი ფილმების მოძიება აღმოჩნდა. მალე სააინტერესო მასალებსაც მიაგნეს. სიმართლე უნდა ითქვას და ჰოლივუდი ამერიკის ეროვნული სიამაყეა, ამიტომაც არავის გაუკვირდა, რომ ამ ქვეყნის პრეზიდენტებმა თავიანთი საყვარელი ფილმები დიდი სიამოვნებით გაიხსენეს. ფრანკლინ რუზველტიდან დაწყებული მხოლოდ სამ პრეზიდენტს არ გაუმხელია საკუთარი არჩევანი. დანარჩენების გემოვნება კი უკვე საყოველთაოდ ცნობილია. „ქარწაღებულები“ ყველა პრეზიდენტს მოსწონდა, მაგრამ ეს სურათი ყველაზე ხშირად მაინც ჯიმი კარტერს უნახავს. წინა საუკუნის სამოცდაათიან წლებში გადაცემა „ილუზიონში“ ქართველმა მაყურებელმა იხილა კინორეჟისორ ჯონ ფორდის უკვდავი ვესტერნი „დილიჟანსი“. ეს სურათი აშშ-ის პრეზიდენტის ლინდონ ჯონსონის საყვარელი ფილმი ყოფილა. დალასში ტრაგიკულად დაღუპული ჯონ კენედი ეთაყვანებოდა სურათს „ცუდი დღე ბლექ როკში“. აღსანიშნავია, რომ ამ ფილმს თავის დროზე „ოსკარის“ ნომინაცია, ბრიტანეთის კინოაკადემიის პრემია და კანის ფესტივალის ერთ-ერთი პრიზი ერგო. რიჩარდ ნიქსონს, ბილ კლინტონსა და ჯორჯ ბუშს-უმცროსს ერთი საერთო მხატვრული ფილმი ჰყვარებიათ. ეს იყო 1952 წელს გადაღებული ვესტერნი „ზუსტად შუაღამისას“. მის მთავარ როლში მსახიობი ჰარი კუპერი მოგვევლინა. ის ყოფილ შერიფს ასახიერებდა, რომელიც თავის საცოლესთან ერთად ცდილობდა შურისძიების წყურვილით აღვსილ ბანდიტს გასწორებოდა. რასაკვირველია ფინალში სიმართლე იმარჯვებს და საზოგადოების მტერი ბოროტმოქმედი საკადრის პასუხს მიიღებს. არ ვიცი გაგიგიათ თუ არა სურათი „ჩემს ძვირფას კლემენტინას“. ხელი თუ მიგიწვდებათ გირჩევთ რომ ნახოთ. ეს ვესტერნი , რომლის მთავარ გმირსაც მსახიობი ჰენრი ფონდა თამაშობდა, აშშ-ის პრეზიდენტის ჰარი ტრუმენის საყვარელი ფილმი ყოფილა. რონალდ რეიგანი ახალგაზრდობაში კინომსახიობი იყო და ალბათ გემოვნებაც არ დაეწუნებოდა. რკინის ხასიათის მატარებელი პრეზიდენტი ყოველთვის დიდი სითბოთი იხსენებდა 1946 წელს გადაღებულ ოჯახურ დრამას “ეს შესანიშნავი ცხოვრება”. ჯერალდ ფორდმა ერთხელ განაცვიფრა საზოგადოება, როდესაც განაცხადა რომ მისი საყვარელი სურათი “მარტო სახლშია”, მცირეწლოვანი მაკოლეი კალკინით მთავარ როლში. ქვეყნის პირველი პირისათვის ცოტა არ იყოს უცნაური არჩევანია. ალბათ დროა, რომ თანამედროვე ამერიკელ პოლიტიკოსებსაც შევეხოთ. ქალბატონი ჰილარი კლინტონი ჭეშმარიტად “სუსტი სქესისათვის” დამახასიათებელ გემოვნებას ამჟღავნებს. მისი ფავორიტი სურათია “აფრიკიდან”, მერილ სტრიპის, რობერტ რედფორდისა და კლაუს მარია ბრანდაუერის მონაწილეობით. საქართველოში რამდენჯერმე იმყოფებოდა სენატორი ჯონ მაკკეინი. ჩვენმა საზოგადოებამ უკვე გაიგო რომ ეს პიროვნება გატაცებულია ქართული სამზარეულოთი, ცეკვით და იარაღის კოლექციის შეგროვებით. არ ვიცოდით თუ ყველაზე მეტად რომელი ფილმი უყვარდა. შემიძლია გაცნობოთ, რომ მისი არჩევანი არის სურათი “ვივა, საპატა”. ეს არის ისტორია მექსიკელ პარტიზანზე, რომელიც სამართლიანობისათვის იბრძვის. მთავარ როლს კი შეუდარებელი მარლონ ბრანდო ასრულებს. ბოლოს კი უპრიანი იქნება თუ აშშ-ის ამჟამინდელ პრეზიდენტსაც გავიხსენებთ. ეთნიკური კენიელი, მაგრამ ამერიკის მოქალაქე ბარაკ ჰუსეინ ობამა თავის საყვარელ კინოფილმად ასახელებს კლასიკას, კერძოდ კი ფილმ “კასაბლანკას”, ჰემფრი ბოგარტის მონაწილეობით მთავარ როლში. ნამდვილად მართლები იყვნენ ის მიმომხილველები, რომლებიც ამტკიცებენ რომ ბარაკ ობამა თავისი ქვეყნის პოლიტიკურ ელიტაში განსაკუთრებით დახვეწილი გემოვნებით გამოირჩევა. |